AB Gümrük Reformunu Öne Çekti; Düşük Değerli Eticaret Kolileri Vergilendirilecek

Avrupa Birliği maliye bakanları, Shein ve Temu gibi Çin merkezli çevrim içi platformlardan gelen ucuz Çin menşeli eticaret ithalatını hedef alan önlemler kapsamında, birliğe giren düşük değerli kolilere 3 € (3,52 $) gümrük vergisi uygulanması konusunda anlaştı.

AB Üye Devletleri tarafından kabul edilen düzenlemeye göre bu karar, düşük değerli kolilere uygulanan ve bugüne kadar bu gönderilerin gümrük vergisinden muaf tutulmasını sağlayan "de minimis" muafiyetinden önemli bir kopuşu temsil ediyor. AB kurumları, bu muafiyetin zaman içinde rekabeti bozduğunu ve daha sıkı vergi, çalışma ve düzenleyici yükümlülüklere tabi olan AB merkezli perakendecileri dezavantajlı duruma düşürdüğünü savunuyor.

AB Konseyi, 27 Üye Devlet adına yaptığı açıklamada şunları söyledi: "Bu geçici önlem, söz konusu kolilerin şu anda AB'ye gümrük vergisi ödenmeden girmesine, bunun da AB'li satıcılar için haksız rekabete, tüketiciler için sağlık ve güvenlik risklerine, yüksek düzeyde dolandırıcılığa ve çevresel kaygılara yol açmasına yanıt veriyor."

Düşük Değerli Kolilerin Vergilendirilmesinin 2028'de Yürürlüğe Girmesi Planlanıyordu

Yetkililere göre yeni vergi, düşük değerli kolilere yönelik olarak 2028'de yürürlüğe girmesi planlanan kapsamlı gümrük reformu öncesinde geçici bir çözüm olarak tasarlandı. Bu reform kapsamında, birliğe giren ve birlikten çıkan tüm mallara ilişkin yeni gümrük verilerini tek bir dijital platformda toplayacak AB Gümrük Veri Merkezi kurulacak. Bu sayede gümrük idareleri eticaret akışlarını daha etkin şekilde izleyebilecek, dolandırıcılıkla mücadeleyi güçlendirebilecek ve ürün güvenliği denetimlerini artırabilecek.

Sınır ötesi eticaretin hızlı büyümesi, AB üzerindeki erken harekete geçme baskısını da artırdı. Her yıl milyarlarca düşük değerli koli Avrupa'ya girerken bu durum gümrük idareleri üzerinde ciddi bir idari yük oluşturuyor. Aynı zamanda sahte ürünler, çevresel etkiler ve tüketici güvenliğine ilişkin endişeler de artıyor. AB kurumları, mevcut sistemin dijital ticaretin ölçeği ve hızı karşısında yetersiz kaldığı görüşünde.

Yeni Gümrük Vergisi "Elleçleme Ücreti"nden Ayrı

3 €'luk gümrük vergisinin, halihazırda görüşülmekte olan AB genelindeki "elleçleme ücreti"nden ayrı olduğunu da belirtmek gerekir. Gümrük vergisi rekabet koşullarını eşitlemeyi amaçlarken elleçleme ücreti, gümrük idarelerinin artan denetim ve işlem maliyetlerini karşılamayı hedefliyor. Mevcut tekliflere göre bu ücretin 2026'nın son aylarında yürürlüğe girmesi bekleniyor; ancak tutarı ve kesin uygulama tarihi Avrupa Parlamentosu ile Konsey arasındaki müzakerelere bağlı olarak netleşecek.

AB Gümrük Veri Merkezi Faaliyete Geçtiğinde Yeni Bir Gümrük Rejimi Uygulanacak

AB Gümrük Veri Merkezi tam olarak faaliyete geçtiğinde bu geçici önlemin yerini kalıcı bir eticaret gümrük rejimi alacak. AB yetkilileri, bu sistemin uzun vadede gümrük birliğini güçlendireceğini, Avrupalı işletmeleri ve çalışanları koruyacağını ve çevrim içi ticaretin büyümesinin adil rekabet ile tüketici güvenliği pahasına gerçekleşmemesini sağlayacağını vurguluyor.

Bu hamle, küresel eticaret platformları ve uluslararası satıcılar için Avrupa pazarında daha sıkı bir düzenleme döneminin sinyali olarak görülürken, AB'li perakendeciler için dijital pazarda uzun süredir talep edilen "eşit rekabet koşulları" hedefine yönelik önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.

Yeni Gümrük Reformunun Arka Planı

Şu anda üçüncü bir ülkeden AB'deki bir tüketiciye doğrudan gönderilen ve değeri 150 €'nun altında olan koliler gümrük vergisinden muaf tutuluyor. Avrupa Komisyonu, gümrük reformu kapsamında bu muafiyetin kaldırılmasını Mayıs 2023'te önermişti. İlk teklif, önlemin 2028 ortasından itibaren uygulanmasını öngörüyordu. Konsey, muafiyetin kaldırılmasını 13 Kasım 2025'te kabul etti ve önlemin daha erken, 2026'da uygulanması çağrısında bulundu.

Ayrıca Avrupa Komisyonu, Şubat 2025'te eticarete ilişkin bildiriminde doğrudan tüketicilere ithal edilen mallar için birlik düzeyinde bir elleçleme ücreti fikrini ortaya attı. Bu ücret, Konsey'in Haziran 2025'te kabul ettiği müzakere yetkisi kapsamında gümrük reformu teklifine dahil edildi. Elleçleme ücreti, gümrük idarelerinin söz konusu malların serbest dolaşıma girişini sağlarken üstlendiği artan maliyetleri karşılamayı amaçlıyor.

Konsey'in yetkisine göre elleçleme ücretinin Kasım 2026'da yürürlüğe girmesi bekleniyor. Ücretin içeriği ve kesin yürürlük tarihi, devam eden gümrük reformu teklifine ilişkin üçlü müzakereler çerçevesinde şu anda Konsey ile Avrupa Parlamentosu arasında görüşülüyor.

Düşük Değerli Eticaret Kolilerinin Sayısı Geçen Yıl 4,6 Milyara Ulaştı

Shein, Temu, AliExpress ve Amazon Haul gibi çevrim içi platformlar, Çin'deki fabrikalarda üretilen giyim, aksesuar ve elektronik ürünleri son derece düşük değerlerle doğrudan tüketicilere gönderiyor. Gümrük muafiyeti nedeniyle birliğe giren düşük değerli eticaret kolilerinin sayısı geçen yıl iki katına çıkarak 4,6 milyara ulaştı ve bu kolilerin %90'ından fazlası Çin çıkışlıydı. İthalat hacimlerinin bu yıl daha da artması bekleniyor.

Sekiz Avrupa Ülkesi Çinli Eticaret Platformlarına Karşı Harekete Geçilmesi Çağrısında Bulundu