Hindistan, ChatGPT Üzerinden Sohbet Botu Tabanlı Alışveriş ve Ödeme Pilotu Başlattı

Hindistan ülke çapında bir pilot uygulama başlatarak tüketicilerin doğrudan yapay zekâ sohbet botları üzerinden alışveriş yapıp ödeme yapmasının önünü açtı; öncülüğü OpenAI'ın ChatGPT'si üstlenirken Google'ın Gemini'si ve Anthropic'in Claude'u ile entegrasyonlar da hazırlanıyor. Bu adım, Hindistan'ın sohbet tabanlı yapay zekâyı dijital ticaretle büyük ölçekte birleştirme hedefine işaret ediyor.

Hindistan'ın Birleşik Ödeme Arayüzü'nden (UPI) sorumlu Hindistan Ulusal Ödemeler Kurumu (NPCI), ChatGPT'de “ajan tabanlı ödemeleri” pilot olarak uygulamak için OpenAI ve fintech şirketi Razorpay ile iş birliği yaptığını duyurdu. Deneme, kullanıcıların sohbet arayüzünden ayrılmadan market ürünleri ya da mobil hat yüklemeleri gibi ürünleri aramasına, seçmesine ve satın almasına olanak tanıyor.

Sohbet Tabanlı Ticaret Başlıyor: UPI'nin ChatGPT ile Entegrasyonu

Razorpay arka plandaki satıcı entegrasyon katmanını geliştirirken NPCI, yeni protokolleri aracılığıyla sohbet içinde ödeme yapılmasını sağlıyor: gelecekteki satıcı tahsilatları için fonların önceden bloke edilmesine olanak tanıyan UPI Reserve Pay ve kullanıcıları sohbetten dışarı yönlendirmeden kimlik doğrulamayı gerçekleştiren UPI Circle.

Bankacılık tarafında Axis Bank ve Airtel Payments Bank yer alırken, Tata Group'a ait BigBasket ve telekom operatörü Vi ilk katılan satıcılar arasında bulunuyor. NPCI'ın UPI sistemi halihazırda ayda 20 milyarın üzerinde işlem gerçekleştiriyor ve bu da onu dünyanın en aktif gerçek zamanlı ödeme ağlarından biri yapıyor.

Gemini ve Claude'a Genişleme

Pilot uygulama başlangıçta ChatGPT üzerinde yürütülse de Razorpay'in Google'ın Gemini'si ve Anthropic'in Claude'u ile konsept kanıtlama entegrasyonlarını tamamladığı bildiriliyor. Şirkete göre bu entegrasyonlar önümüzdeki haftalarda devreye girecek. Daha derin entegrasyona rağmen yapay zekâ şirketleri kullanıcıların ödeme verilerine erişemeyecek. İşlemlerin kullanıcılar tarafından iki faktörlü kimlik doğrulamayla önceden onaylanması gerekiyor; bu da kontrolü ve gizliliği güvence altına alıyor.

Şu anda NPCI, yapay zekâ şirketleri ve satıcılar arasında resmi bir gelir paylaşım modeli bulunmuyor. Pilot uygulama, en azından bu erken aşamada, bir gelir elde etme çalışmasından çok sohbet tabanlı yapay zekânın ticareti nasıl dönüştürebileceğini keşfetmeye yönelik bir test alanı olarak tasarlandı. Razorpay, önümüzdeki birkaç ay içinde satıcı katılımını BigBasket ve Vi'ın ötesine genişletmeyi planlıyor.

Yapay Zekâya “Sizin Adınıza Alışveriş Yapma Yetkisi” Vermek Fikrinin Kabul Görmesi Zaman Alabilir!

Yapay zekâ ajanlarını finansal sistemlerle bütünleştirmek hem fırsatlar hem de karmaşıklıklar getiriyor. NPCI başkanı, yapay zekâ yetkinliğinin birkaç küresel oyuncunun elinde fazlaca yoğunlaşması durumunda sistemik riskler doğabileceği uyarısında bulunarak egemenlik, kontrol ve sistemik istikrar konusundaki kaygılara dikkat çekti.

Ayrıca Hindistan, Hindistan Merkez Bankası'nın yeni yönergelerinin izin verdiği şekilde 8 Ekim 2025'ten itibaren UPI işlemleri için biyometrik kimlik doğrulamayı (parmak izi veya yüz tanıma) devreye alıyor. Bu, yapay zekâ tabanlı ödeme akışlarında güvenliği ve kullanıcı güvenini artırabilir. Daha geniş bağlamda ise OpenAI, küresel ölçekte Stripe ile iş birliği içinde bir “Instant Checkout” özelliği ve Agentic Commerce Protocol'ü hayata geçirerek yapay zekâ ajanlarının ABD'deki Chrome vitrinleri gibi ortamlarda satıcılar ve kullanıcılarla doğrudan etkileşim kurmasını sağladı.

Bazı Hintli fintech şirketleri de paralel ajan tabanlı ödeme sistemleri geliştiriyor. Örneğin Cashfree Payments bir Agentic Payments MCP sundu; ancak satıcıların bunu kullanabilmek için kendi yapay zekâ alışveriş ajanlarını geliştirmesi gerekiyor. Benimsenme düzeyi, tüketicilerin bir yapay zekânın kendi adlarına satın alma yapmasına ne kadar alışacağına ve güvenlik ile dolandırıcılık korumalarının ne kadar güvenilir biçimde sürdürüleceğine bağlı olacak. Bir fintech yöneticisinin ifadesiyle: “Bu hâlâ erken aşamada, geleceğe dönük bir konsept; ancak muazzam bir potansiyele sahip.”

Hindistan'da Eticaret ve Hızlı Ticaretin Büyümesi