Avrupa Parlamentosu Eticaret Gümrük Reformuna Nihai Onay Verdi

Avrupa Parlamentosu kapsamlı reforma nihai onayını verdi; reform, Avrupa Birliği'nin gümrük sistemini yeniden düzenliyor. Düzenleme, AB dışından yapılan eticaret alışverişlerinde platformların sorumluluklarını artırıyor, yeni bir işlem ücreti getiriyor ve gümrük kontrollerini merkezi bir dijital altyapıya taşıyor. Reform özellikle sınır ötesi eticaret, perakende, ürün güvenliği ve giderek artan düşük değerli paket hacmine odaklanıyor.

Avrupa Parlamentosu Eticaret Platformlarına “İthalatçı” Sorumluluğu Getiriyor

Yeni sistemde, AB dışındaki ülkelerden doğrudan Avrupalı tüketicilere ürün satan satıcılar ve eticaret platformları ithalatçı olarak kabul edilecek. Şirketler, gümrük makamlarına gerekli verileri sağlamak, ilgili vergi ve harçları ödemek ya da teminat altına almak ve ürünlerin AB mevzuatına uygunluğunu güvence altına almakla yükümlü olacak. Avrupa Parlamentosu düzenlemesi ayrıca bu şirketlerin AB'de yerleşik olmasını ya da yetkilendirilmiş bir ekonomik operatör tarafından temsil edilmesini şart koşuyor.

Yeni İşlem Ücreti En Geç 1 Kasım 2026'da Yürürlüğe Girecek

AB dışındaki çevrim içi mağazalardan doğrudan sipariş edilen ürünlere yeni bir işlem ücreti uygulanacak. Ücretin tutarı Avrupa Komisyonu tarafından belirlenecek ve iki yılda bir gözden geçirilecek. Üye ülkeler uygulamaya en geç 1 Kasım 2026'da başlayacak. AB içindeki depolara toplu olarak getirilen ürünlerden yapılan eticaret teslimatlarına daha düşük bir işlem ücreti uygulanabilecek.

Bu ücret, 1 Temmuz 2026'da kaldırılan 150 € gümrük vergisi muafiyetinden ayrı olarak uygulanıyor. Düşük değerli ithalatlar için 1 Temmuz 2028'e kadar ürün başına 3 € tutarında geçici bir gümrük vergisi uygulanıyor. Düzenleme, eticaret yoluyla yapılan doğrudan ithalatlara ilişkin gümrük uygulamalarını geleneksel perakende ithalatına uygulananlara yaklaştırıyor.

Avrupa Parlamentosu Tekrarlanan İhlaller İçin %6'ya Varan Cezalar Getiriyor

Avrupa Parlamentosu'nun onayladığı sisteme göre, gümrük yükümlülüklerini tekrar tekrar ihlal eden şirketler, önceki 12 ayda AB'ye ithal ettikleri malların toplam değerinin %1 ila %6'sı arasında değişen cezalarla karşılaşabilecek. Kurallara sürekli uyan “Trust and Check” statüsündeki işletmeler ise daha az fiziksel denetimden ve gümrük ödemelerinde daha fazla esneklikten yararlanacak.

Gümrük Kontrollerinde Yapay Zeka Kullanılacak

Reform kapsamında kurulacak olan EU Customs Data Hub, Avrupa genelinde halihazırda kullanılan en az 111 gümrük bilişim sisteminin yerini alacak. Sistem, ticari verileri makine öğrenmesi ve yapay zeka ile analiz ederek risklerin erken tespit edilmesine destek olacak. Avrupa Parlamentosu'nun onayladığı yapıya göre merkezi veri sistemi, merkezi Lille'de bulunan yeni AB Gümrük Otoritesi tarafından yönetilecek. Veri merkezinin kullanımı 2031'de isteğe bağlı, 2034'te ise zorunlu hale gelecek.

Reformun raportörü Dirk Gotink, düzenlemeyi 1968'den bu yana Avrupa gümrük sisteminde yapılan en kapsamlı değişiklik olarak nitelendirdi. Gotink, gümrük makamlarının yüksek hacimli eticaret paketleriyle başa çıkmak için daha güçlü araçlara kavuşacağını belirtti. Daha önce Konsey'den nihai onay almış olan düzenlemede, Avrupa Parlamentosu oylaması yasama sürecinin son aşaması oldu.